Aleksandra Kurowska: Pani prezes, czy będą zmiany w Agencji Badań Medycznych?

Anna Kowalczuk: Myślę, że zmian będzie wiele. Pierwsza to kwestia strategicznego podejścia do zadań Agencji - chcemy, aby Agencja była think tankiem operacyjnym dla systemu ochrony zdrowia. W związku z tym, że właśnie jest to agencja, a nie centrum grantodawcze, to chcemy żeby realizowała [działania na] potrzeby zgłaszane przez odpowiednie departamenty resortu, ale też inne instytucje tworzące system ochrony zdrowia, takie jak na przykład Agencja Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji czy Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych. W naszym systemie mamy szereg hipotez, co do których nie ma czasu i nie ma środków, aby podjąć działania badawcze i przynieść odpowiedzi na stawiane pytania. Widzę więc rolę Agencji, jako instytucji merytorycznej zaplecza badawczego, a narzędziem do realizacji tych celów będzie polska nauka.

Dalsza część tekstu pod materiałem wideo.

Jakiego typu będą to pytania?

Pytania mogą dotyczyć porównań lekowych na przykład head to head. Mogą też dotyczyć możliwości refundacji czy umieszczenia w wytycznych terapii, która jest obecnie w tak zwanym statusie of label. Mogą być to badania w zakresie świadczeń - na przykład innowacji, w ramach których wchodzi wyrób medyczny: czy ta innowacja jest dla nas korzystna w systemie. To też wszelkiego rodzaju pilotaże zarówno w obszarze farmaceutycznym, ale też systemów informatycznych czy innowacje cyfrowe, których zasadność wdrażania i finansowania możemy weryfikować.

Rozmawialiśmy z wiceminister zdrowia, która wspominała też, że nowe zadania mogą dotyczyć biotechnologii, bo na poziomie Unii Europejskiej wiele dzieje się w tym zakresie i mamy tutaj, jako kraj, nadzieję na na szersze zaistnienie. Czy już wiadomo, co to mogłoby być?

Jeśli mówimy o biotechnologii, to chciałabym przypomnieć, jak ważną rolę pełni Agencja i też jak trudną rolę zobowiązałam się przyjąć ja. Zostałam przewodniczącą zespołu wdrażającego rządowy program rozwoju sektora biomedycznego. Program ten napisany został na lata 2021-2031 i dosyć wyraźnie wskazuje kierunki i rolę ABM. Z jednej więc strony mamy rządowy program, a z drugiej strony polityki zdrowotne - aktualnie powstaje polityka lekowa.

O biotechnologii na pewno nie zapomnimy. Bardzo dynamicznie rozwijającym się w Polsce obszarem jest powstawanie terapii CAR-T. Już mamy pierwsze sukcesy, które mają swoje źródła w finansowaniu właśnie przez Agencję Badań Medycznych. Myślimy o tym, aby skoordynować te prace zrobić bardzo dokładne feasibility [studium wykonalności], ocenić możliwości polskich uczelni, zadbać o dofinansowanie, a następnie przeprowadzenie przez proces wdrożenia w oparciu o współpracę choćby z Głównym Inspektoratem Farmaceutycznym, Urzędem Rejestracji i innymi niezbędnymi agencjami.

Kolejną kwestią jest przemyślenie możliwości wytwarzania w Polsce radiofarmaceutyków - wsparcie w zakresie terapii zaawansowanych w naszych ośrodkach - szczególnie tych, które mają status Regionalnych Centrów Medycyny Cyfrowej.

Słyszałam też, że ma powstać zespół ds. polskiego CAR-T. Czy byłby on przy Ministerstwie Zdrowia? Klinicyści, którzy są w to zaangażowani mówili, że brakuje pewnych regulacji prawnych które mogłyby znacznie ułatwić im działanie?

My już spotykaliśmy się w ramach takiego zespołu - na razie roboczo. Pan dyrektor Mateusz Oczkowski skoordynował te działania. Rzeczywiście przedstawiciele urzędu wypowiadali się na temat potrzeb legislacyjnych i nie przedstawia się to tak źle, jakby się wydawało. Wygląda na to, że w zakresie radiofarmaceutyków będzie więcej do zrobienia. Natomiast, jeśli połączymy siły, i co podkreśla pani minister Sobierańska-Grenda będziemy unikali silosów i grali drużynowo, to rozumiejąc, jakie są możliwości, a nie tylko mówiąc, czego nie ma, jesteśmy w stanie dowieźć taki projekt. Pracujemy projektowo międzyinstytucjonalnie i rzeczywiście na razie na poziomie takich nieoficjalnych zespołów, natomiast myślę, że docelowo ABM chętnie tutaj wesprze ministerstwo i skoordynuje te prace.

Przeczytaj także:

ABM poszukuje nowych postaci leków. Ruszył konkurs

Kadry: Anna Kowalczuk nową szefową Agencji Badań Medycznych (ABM)

Wytyczne do oceny e-innowacji oraz leków w chorobach rzadkich