Nowe badanie firmy Charles River Associates po raz pierwszy tak szeroko pokazuje, jak Unia Europejska wypada jako miejsce do inwestowania w farmację na tle innych regionów świata. Opublikowany dziś przez EFPIA raport „Assessing Europe’s Competitiveness as a Location for the Life Sciences Industry” analizuje 20 wskaźników efektywności w czterech kluczowych obszarach istotnych dla przyciągania inwestycji: badania i innowacje, ramy regulacyjne, otoczenie komercyjne oraz produkcję przemysłową – czyli pełny ekosystem life science w Europie.

Dane pokazują, że Europa wciąż jest mocna na starcie badań naukowych, dobrze radzi sobie z nowymi technologiami i ma solidną produkcję leków. Pomaga w tym silne zaplecze przemysłowe i dobre wyniki w handlu. Analiza pokazuje też z czym Europa ma trudności: przekładanie potencjału naukowego na inwestycje badawcze, badania kliniczne i powstawanie nowych leków – które przekładają się na lepsze zdrowie społeczeństwa i wzrost gospodarczy. W momencie, gdy decydenci polityczni starają się wzmocnić konkurencyjność Europy, nowe badanie pomaga w podejmowaniu decyzji, które ukształtują przyszłość branży kluczowej dla zdrowia, gospodarki i bezpieczeństwa Europy.

Branża farmaceutyczna to jeden z filarów europejskiej gospodarki. Co roku firmy z tego sektora inwestują w UE ok. 55 mld euro w badania i rozwój, utrzymują blisko 2,3 mln miejsc pracy i odpowiadają za eksport wart ponad 366 mld euro. Znaczenie tej branży najlepiej widać w handlu zagranicznym. Bez farmacji unijna nadwyżka handlowa w wysokości 133 mld euro zamieniłaby się w deficyt sięgający 88 mld euro. Tymczasem światowi rywale nie śpią – intensywnie starają się przyciągać inwestycje w farmację i sektor life science. Raport pokazuje, że jeśli Europa nadrobi tempo i skalę tych działań, a może nawet je wyprzedzi, może sporo zyskać i zmniejszyć dystans do najbliższego konkurenta:

• Zmniejszenie luki w inwestycjach przemysłowych w badania i rozwój mogłoby wygenerować dodatkowe 105 mld euro inwestycji w ciągu następnej dekady

• Zwiększenie udziału Europy w globalnych badaniach klinicznych mogłoby dodać prawie 18 mld euro do europejskiej gospodarki, stworzyć około 82 000 miejsc pracy oraz umożliwić 158 000 dodatkowym pacjentom udział w badaniach klinicznych

• Wzmocnienie ścieżek regulacyjnych i szerszego ekosystemu innowacji mogłoby przyspieszyć rozwój nowych leków, co potencjalnie pozwoliłoby wprowadzić ponad 200 dodatkowych nowych substancji czynnych (NAS) dla pacjentów oraz zwiększyć liczbę leków pochodzących z Europy

Żeby w pełni wykorzystać ten potencjał, Europa musi przejść od słów do czynów. Potrzebne są konkretne i decyzje, które pozwolą wykorzystać jej mocne strony i usunąć bariery wskazane w raporcie. To właśnie one dziś hamują ambicje UE, by stać się globalnym liderem w sektorze life science.

- Raport pokazuje zarówno skalę szans dla Europy, jak i obszary, w których potrzebne są pilne działania, aby zmniejszyć lukę konkurencyjności wobec innych regionów świata. Dzięki właściwym decyzjom Europa może wykorzystać swoje silne fundamenty naukowe i potencjał przemysłowy, aby zbudować bardziej konkurencyjny i odporny ekosystem nauk o życiu. Zwiększenie atrakcyjności Europy dla inwestycji farmaceutycznych nie tylko wesprze wzrost gospodarczy i bezpieczeństwo, ale także zapewni europejskim pacjentom szybszy dostęp do kolejnej generacji przełomowych terapii medycznych – powiedziała Nathalie Moll, Dyrektor Generalny EFPIA

Kluczowe wnioski z raportu

Mocne strony UE:

• UE wykazuje silny wzrost inwestycji w produkcję (średnioroczny wzrost 15 proc. w latach 2018–2022, przewyższający Chiny z wynikiem 11 proc.) oraz utrzymującą się nadwyżkę handlową – największą w Europie – co odzwierciedla odporne łańcuchy dostaw i zdolności eksportowe

• UE osiąga bardzo dobre wyniki pod względem odsetka publikacji z zakresu nauk medycznych należących do najczęściej cytowanych na świecie (górny 1 proc).

Umiarkowane wyniki:

• Odkrywanie nowych substancji czynnych (NAS) do leków spadło w UE o 20 proc., podczas gdy w Chinach wzrosło o 470 proc.

• Ochrona własności intelektualnej w UE jest wyższa jedynie niż w Chinach

• Pochodzenie nowych leków: Chiny wyprzedziły UE i USA jako źródło nowych substancji czynnych – z 4 NAS w 2018 r. do 28 w 2024 r. Substancje z Chin są coraz częściej wprowadzane na rynek w USA i Europie

• Wprowadzanie nowych leków na rynek: średnio kraje UE osiągają wskaźnik wprowadzania na poziomie 39 proc., znacznie niższy niż w USA (85 proc.). Różnice utrzymują się także wśród najlepszych krajów UE, np. Niemcy (61 proc. wprowadzonych ogółem i 44 proc. w ciągu roku) w porównaniu z Francją (52 proc. ogółem i 23 proc. w ciągu roku). Niemcy są liderem w Europie, ale wciąż znacznie ustępują USA

Słabe strony UE:

• Liczba zgłoszeń patentowych w UE wzrosła jedynie o 6 proc. w latach 2014–2024, podczas gdy w Chinach nastąpił wzrost o 170 proc., co wskazuje na względną stagnację UE. Trendy sugerują, że UE nie przyciąga proporcjonalnego udziału globalnego kapitału innowacyjnego

• Czas zatwierdzania regulacyjnego poprawił się (430 dni w 2024 r., w porównaniu z 464 dniami w 2015 r.), ale nadal jest dłuższy niż w Chinach (200 dni) i USA (356 dni).

• Wydatki UE na produkty farmaceutyczne wynoszą 1 proc. PKB, w porównaniu z 1,8 proc. w Chinach i 2,0 proc. w USA

• Ponad 20 państw członkowskich UE stosuje narzędzia ograniczania kosztów, takie jak obowiązkowe rabaty, obowiązkowe podatki od sprzedaży i mechanizmy „clawback”, podczas gdy USA i Chiny stosują bardziej ograniczone rabaty lub zniżki. Mechanizmy te są powszechnie wskazywane jako czynnik zniechęcający do inwestycji farmaceutycznych

• Każdy kraj UE, z wyjątkiem Hiszpanii, traci udział w badaniach klinicznych. Raport wskazuje, że wzrost Chin – ze względu na modernizujące się społeczeństwo i dużą populację – jest „niezaskakujący”. Najbardziej niepokojąca jest jednak utrata udziału rynkowego przez UE: globalny udział spadł z 22 proc. w 2013 r. do 12 proc. w 2023 r..

Czytaj także:

Polityka lekowa: co jest ważne dla innowacyjnych firm?

Polityka lekowa UE: zmiany w Prawie farmaceutycznym zaakceptowane